چرا سمعک سوت میکشد؟ علتها و راهحلهای قطعی
بازبینی پزشکی: دکتر نفیسه خلیلی، فوقتخصص گوش و حلق و بینی | نویسنده: حمیدرضا طاهری، شنواییشناس
اگه سمعک شما هنگام استفاده یه صدای سوت یا جیغ ممتد ایجاد میکنه، نگران نباشید؛ این یکی از رایجترین مشکلاتیه که کاربران سمعک باهاش روبرو میشن و در اکثر موارد
بهراحتی قابل رفع کردنه. این صدا در اصطلاح فنی «فیدبک صوتی» (Acoustic Feedback) نامیده میشه و معمولاً نشونهی یه مشکل مشخص و قابلشناسایی در دستگاه، قالب گوش، یا نحوه استفاده از سمعکه.
در این مقاله با کمک تیم شنواییشناسی کلینیک سمعک سایه، شایعترین علتهای سوت کشیدن سمعک و راهحل هر کدوم رو بررسی میکنیم.
فیدبک صوتی (سوت سمعک) دقیقاً چیست؟
سمعک از یک میکروفن، یک تقویتکننده و یک بلندگوی کوچک (Receiver) تشکیل شده. وقتی صدای تقویتشدهای که از بلندگو خارج میشه، دوباره وارد میکروفن همون سمعک بشه،
یه چرخهی تقویت مداوم ایجاد میشه که بهصورت صدای سوت یا جیغ شنیده میشه. این اتفاق وقتی بیشتر رخ میده که مسیر خروج صدا (بین سمعک و کانال گوش) به هر دلیلی باز یا
نشتی داشته باشه.
علتهای اصلی سوت کشیدن سمعک
۱. عدم تناسب قالب گوش یا سمعک
شایعترین دلیل، جفت نشدن دقیق قالب گوش (Ear Mold) یا نوک سمعک (Dome) با شکل کانال گوشه. با گذشت زمان، خصوصاً در کودکان که گوششون هنوز در حال رشده، یا در
بزرگسالانی که به مرور شکل کانال گوششون تغییر میکنه، قالب قبلی دیگه بهدرستی گوش رو نمیپوشونه و صدا از اطراف آن نشت میکنه.
راهحل: نیاز به قالبگیری مجدد و تنظیم دقیق سمعک توسط شنواییشناس دارید.
۲. تجمع جرم گوش (سرومن)
تجمع جرم گوش میتونه هم داخل کانال گوش و هم روی نوک سمعک یا قالب باعث انسداد ناقص بشه که نتیجهاش بازتاب صدا و ایجاد فیدبکه. جالبه بدونید که جرم زیاد گوش
گاهی صدا رو منعکس میکنه و باعث سوت میشه، نه فقط باعث افت شنوایی.
راهحل: کانال گوش باید توسط پزشک یا شنواییشناس معاینه و در صورت نیاز تمیز بشه. خودتون هرگز با اشیای نوکتیز جرم گوش رو خارج نکنید.
۳. حجم صدا (Volume) بیش از حد بالا
اگه سمعک روی حجم صدایی بالاتر از نیاز واقعی شما تنظیم شده باشه، احتمال ایجاد فیدبک بیشتر میشه، چون صدای تقویتشده قویتر راحتتر به میکروفن برمیگرده.
راهحل: نیاز به بازبینی و تست شنوایی مجدد (ادیومتری) برای تنظیم دقیقتر سطح تقویت داره.
۴. آسیب یا پارگی لوله و قطعات سمعک
ترکخوردگی، شکستگی، یا شل شدن اتصال لوله سمعک (Tubing) به قالب گوش، مسیر برای نشت صدا باز میکنه. این مشکل معمولاً در سمعکهای پشتگوشی که چند سالی از عمرشون
گذشته دیده میشه.
راهحل: نیاز به بررسی و تعمیر سمعک دارید.
۵. جا نیفتادن درست سمعک در گوش
گاهی مشکل فنی نیست؛ فقط سمعک بهدرستی سرجاش قرار نگرفته. این مورد بهخصوص در سمعکهای نامرئی و سمعکهای داخل گوشی که کاربر خودش باید هرروز جاگذاریش کنه، رایجتره.
راهحل: آموزش نحوه صحیح جاگذاری از شنواییشناس رو دوباره مرور کنید.
چه زمانی باید به کلینیک مراجعه کنید؟
اگه سوت سمعک با تنظیم مجدد جاگذاری برطرف نشد، یا این اتفاق بهطور مکرر و بدون دلیل مشخص تکرار میشه، بهتره اون رو نادیده نگیرید. ادامه استفاده از سمعکی که مرتب فیدبک میده، هم باعث ناراحتی شما و اطرافیانتون میشه و هم میتونه نشونه یه مشکل زمینهای (مثل تغییر افت شنوایی یا نیاز به قالب جدید) باشه.
در کلینیک سمعک سایه میتونید هم تعمیر و بررسی فنی سمعک و هم تست شنوایی رو توسط شنواییشناسان مجرب انجام بدید.
سوالات متداول
آیا سوت کشیدن سمعک خطرناکه؟
خود صدای سوت بهتنهایی برای گوش خطرناک نیست، ولی نشونه یه مشکل فنی یا عدم تناسب قالبه که بهتره بررسی بشه تا هم کیفیت شنیدن شما بهتر بشه، هم باعث آزار اطرافیانتون نشه.
چرا سمعک جدیدم بیشتر از قبلی سوت میکشد؟
معمولاً به این دلیله که سمعک جدید هنوز بهطور کامل با شکل گوش شما تنظیم نشده. چند جلسه تنظیم و راستیآزمایی (Fine-tuning) در کلینیک معمولاً این مشکل رو برطرف میکنه.
آیا میتونم خودم مشکل سوت کشیدن سمعک رو حل کنم؟
بعضی موارد ساده مثل جاگذاری نادرست رو خودتون میتونید با دوباره جا انداختن سمعک امتحان کنید. اما اگه مشکل ادامه داشت، بهتره بهجای دستکاری بیشتر، اون رو به شنواییشناس نشون بدید تا از آسیب بیشتر جلوگیری بشه.
سمعک شما هم سوت میکشد؟
همین امروز نوبت بررسی و تنظیم رایگان سمعک خودتون رو در کلینیک سمعک سایه رزرو کنید.
نویسنده: حمیدرضا طاهری —
شنواییشناس، کلینیک سمعک سایه
بازبینی پزشکی توسط دکتر نفیسه خلیلی، فوقتخصص گوش و حلق و بینی
